top of page
PPI_protect_prevent_nurture_logo_final.p

Plon ak Gwosès

Picture1.jpg

Plon ak Gwosès

Plon ka yon faktè ki kontribye nan pwoblèm sante anvan, pandan ak apre gwosès nan New Jersey, tankou akouchman prematire.

An 2023, 9.3% nan tibebe ki fèt nan New Jersey (apeprè 1 sou 11 tibebe) te fèt prematire (ki te fèt anvan 37 semèn jestasyon).

Pa gen okenn nivo ekspozisyon a plon ki an sekirite nan kò a.

Menm yon ti kantite plon ka lakòz risk pou sante ou menm ak tibebe w la.

woman on bed
Picture1.jpg
    • Pwoblèm tansyon wo (preeklanpsi ak eklanpsi)

    • Ogmantasyon risk pou emoraji (senyen twòp)

    • Maladi ren

    • Foskouch

    • Mòt-nesans

    • Akouchman prematire

    • Ti pwa lè yon moun fèt.

    • Reta devlopman

    • Pwoblèm aprantisaj ak konpòtman

    • Domaj nan sèvo, ren, oswa sistèm nève

    • Sa ka lakòz yon diminisyon nan kapasite pou peye atansyon, yon pi ba QI, ak yon move pèfòmans lekòl.

    • Anemi

Preeklanpsi ak Eklanpsi

Preeklanpsi ak eklanpsi se kondisyon ki gen rapò ak gwosès ki enplike tansyon wo ki ka lakòz pwoblèm sante grav pou moun ansent lan ak tibebe li a.

Etid yo montre risk pou preeklanpsi ak eklanpsi ogmante lè nivo plon nan san an ogmante.

Picture1.jpg

Siy ak Sentòm

  • Yon ogmantasyon sibit nan tansyon (nan oswa plis pase 140/90 mmHg)

  • Ogmantasyon anflamasyon nan men ak figi

  • Maltèt

  • Doulè nan vant

  • Kè plen

  • Pwoteyin nan pipi

  • Pran plis pase 5 liv nan yon semèn

2.png
    • Si preeklanpsi a grav ase, li ka evolye an eklanpsi ki ka lakòz kriz oswa koma.

    • Preeklanpsi ka lakòz domaj oswa echèk ògàn, pèt gwosès, ak konjesyon serebral.

    • Sendwòm HELLP (Emoliz, Anzim Fwa ki Ogmante, ak Platlèt ki Ba) se yon konplikasyon gwosès ki kraze globil wouj yo, ogmante anzim fwa yo, epi diminye kantite platlèt sa ki ka lakòz pwoblèm senyen.

    • Preeklanpsi ak eklanpsi apre akouchman ka devlope apre akouchman, epi si yo pa trete rapidman, yo ka lakòz lanmò.

    • Mank oksijèn ak eleman nitritif sa ki lakòz yon devlopman feb nan fetis la.

    • Akouchman prematire oswa nesans mò

    • Ogmantasyon risk pou pwoblèm sante alontèm tankou pwoblèm aprantisaj, paralizi serebral, epilepsi, soud ak avègleman.

    • Reta nan etap devlopman yo, difikilte pou aprantisaj, ak pwoblèm konpòtman.

    • Lanmò

Tès pou plon pandan gwosès

Tès pou ekspozisyon plon se yon entèvansyon efikas pou diminye risk efè danjere plon genyen sou sante nan kò yon moun ansent ak nan tibebe k ap devlope a. Yon tès plon nan san se sèl fason pou konfime si ou menm oswa pitit ou a gen anpwazònman plon.

  • Yon tès plon nan san mezire konbyen plon ki nan san ou. Se yon pwofesyonèl medikal ki fè li swa lè yo pike dwèt ou oswa lè yo pran san nan yon venn.

  • Moun ansent ak tibebe ki poko fèt yo ansanm ak timoun ki poko gen 6 an yo patikilyèman vilnerab a efè danjere plon an.

  • Pale ak doktè w si w ansent epi reponn "Wi" a nenpòt nan kesyon sa yo:

    1. Èske w te janm viv nan, ap viv kounye a, oswa fèk renove yon kay ki pi ansyen pase 1980?

    2. Èske gen moun lakay ou ki travay nan konstriksyon, penti, resiklaj, itilizasyon legal zam afe, lapèch, seramik, reparasyon otomobil, remèd plon, oswa fabrikasyon?

    3. Èske ou gen pastan oswa aktivite ki ka ekspoze ou a plon? (pa egzanp, konstriksyon, refinir mèb, fè chandèl, pentire seramik, vitray, elatriye)

    4. Èske ou te fèt andeyò Etazini nan yon peyi oswa yon teritwa ki gen risk ekspozisyon plon li te ye, oswa èske ou te vwayaje nan yon lòt peyi dènyèman?

    5. Èske ou itilize nenpòt potri, seramik, oswa istansil kwizin ansyen oswa enpòte pou prepare, konsève oswa sèvi manje?

    6. Èske ou itilize remèd tradisyonèl oswa enpòte, pwodui kosmetik, oswa epis tankou kohl, azarcon, greta, timerik, oswa tamarind?

    7. Èske ou itilize nenpòt pwodui alimantè, bagay dous, oswa epis ki pa pwodui pou komès oswa enpòte?

    8. Èske w te janm manje bagay ki pa manje? (pa egzanp, materyèl "latè", tè ki soti nan anviwònman ou ye kounye a oswa nan peyi kote w soti a)

    9. Èske yo janm di ou menm oswa yon manm fanmi ou te gen nivo plon ki wo nan san ou?

    Fè doktè w konnen ki lè, ki kote, ak ak kisa ou te ka ekspoze a.

    • Egzanp:

      • Mwen itilize makiyaj/epis mwen achte deyò peyi a

      • Mwen travay pou yon konpayi konstriksyon

      • Nou te rete nan yon kay ki te bati anvan 1980; penti a te fann.

      • M ap renove/renove kay mwen an

  • Souvan yo rekòmande pou fè tès pandan premye trimès gwosès la. Doktè w la ka mande pou fè swivi oswa lòt tès nan twazyèm trimès la si:

    • Ou gen yon nivo plon ki wo nan san ou.

    • Repons ou pou nenpòt nan kesyon depistaj yo se wi, chanje pou "wi", oswa devlope sentòm.

    Tès twazyèm trimès la sèvi pou detekte plon nan kò w ki te estoke nan zo w yo akòz ekspozisyon anvan. Plon ka remobilize nan san w pandan gwosès la. Pandan tibebe w la ap devlope, kò w rale kalsyòm nan zo w yo pou nouri tibebe ki poko fèt la. Si gen plon, li pral retire nan zo w yo ansanm ak kalsyòm nan ki pral pase nan tibebe w la atravè plasenta a.

    Dapre lalwa New Jersey, pwofesyonèl yo oblije fè yon tès plon nan san sou moun ansent pandan premye ak twazyèm trimès yo nan sèten sikonstans.

  • Pa gen okenn nivo plon nan san an ki an sekirite! Toujou diskite rezilta yo ak doktè w pou w deside sou pwochen etap yo. Ekspozisyon a plon ogmante avèk tan epi li pral kontinye sof si ou adrese sous la.

Pwoteje tèt ou ak tibebe w la kont plon

APRANN PLIS
bottom of page